- අජිතකේෂ කම්බල ශාස්තෘවරයා
ශට් ශාස්තෲන් අතරින් කෙස් කම්බලියක් දැරූ ශාස්තෘවරයා.ඔහු සමාජයට උච්ඡේදවාදයක් ප්‍රකට කලේය
"අ‌‌ජිතො කේසකම්බලො උච්පේදං ව්‍යාකාසි.' ඒ අනුව ඔහු මුලික ඉගැන්වීම් ලෙස දස වස්ථුක මිත්‍ය දුශ්ටියක් ඉදිරිපත් කළහ එමනේම භෞතික වාදයක් දේශනා කළහ.
ඔහුගේ දස වස්ථුක මිත්‍ය දුම්රිය නම්.
- නත්ථිදින්නං -දුන් දෙයෙහි විපාක නැත.
- නත්ථි යිට්ඨං -යාගයෙහි විපාක නැත.
- නත්ථිභූතංතෘ -හෝමයෙහි විපාක නැත.
- නත්ථි සුකටදුස්සට කම්මානං පවුං විපාකෝ - කුසල අකුසල ක්‍රියාවන්හි ප්‍රතිඵල නැත.
- නත්ථි අයං ලෝකෝ - පර‌ලොව සිටින්නවුන්ට මොලාවක් නැත.
- නත්ථි පරලෝකෝ - මොලොව සිටින්නවුන්ට පරලොවක් නැත.
- නත්ථි මාතා - මවට උපකාර කිරීමේ විපාක නැත
- නත්ථි පිතා - පියාට උපකාර කිරීමේ විපාක නැත
- නත්ථි සත්ථා ඕපපාතිකා - ඕපපාතික සත්වයන් ලොව නැත.
- නත්ථි ලෝකෝ සමණ බ්‍රාහ්මණ - මහණ බමුණන් කෙනෙකු ලොව නැත. යනුවෙන් දස වස්තුවක් විස්තර කර ඇත.
අජිත කේශකම්බිලී ලොව සියල්ල සම්බන්ධයෙන් අවපරිනාමි, ස්ථිර ,නෙිනැසෙන ,සදානකලීන සතර මහා භූත රෑප පෙන්වා දී ඇත. එනම්
- පඨවි
2.ආපෝ
3.තේජෝ
4.වායෝ
.චාතුම් මහා භූතිකෝ අයං පුරි‌සෝ සදා කාලං කරෝති පඨවි පඨවිකායං අනුප්පේති අනුගච්ඡති ……….,
මරණයෙන් පසු නැවත හට ගැනීමක් නැත. සතර මහා භූතයන් විසිර යාම පමණක් සිදුවන්නේය. ඒ පිළිබදව ඔහු දක්වන්නේ,
" යාවත් පීවෙත් සුඛං ජී‌වේත්
සෘණං තත්වා සෘතං පිබේත්
භශ්මීං භූතස්‍යෙ දේහස්‍ය
පුනරා ගමනඃ කා කෘතෘ ''
“යම්තාක්කල් ජීවත් වන්නේ ද ඒතාක් කල් සැපසේ ජීවත් විය යුතුය. ණය වී හෝ
ගිතෙල් අනුභව කළ යුතුය, මරණයෙන් පසු ශරීරය අලුකර දමන බැවින් නැවත
හට ගැනීමක් නැත.